ورودی مرکز مهاجران ویچ در لوبلیانا، پایتخت سلوانیا. عکس از مهاجر نیوز
ورودی مرکز مهاجران ویچ در لوبلیانا، پایتخت سلوانیا. عکس از مهاجر نیوز

سلوانیا، کشوری با جمعیت دو میلیون نفر، تنها یک کمپ برای مهاجران دارد که در لوبلیانا، پایتخت این کشور واقع شده و مرکز " ویچ" نام دارد. این مرکز گنجایش حدود ٢٠٠ نفر را دارد اما به ندرت پُر می‌شود. در اصل، مهاجران از این کمپ به عنوان پایگاهی برای ادامه مهاجرت خود به اروپا استفاده می‌کنند. بعد از مسیر دشوار کرواسیا، بخش اعظم مهاجران این مرکز بیشتر برای چند روز استراحت در اینجا می‌مانند تا بعدتر راه خود را ادامه بدهند.

محمد، مهاجر الجزایری، علاقمند نیست زبان سلوانیایی را بیاموزد. تا چند روز دیگر از اینجا خواهد رفت، و یک زبان ناشناخته، به هیچ دردش نخواهد خورد. محمد مانند بسیاری از مهاجران دیگر در سلوانیا، نمی‌خواهد در این کشور باقی بماند. او فعلاً اینجا خوابیده اما فردا یا پس فردا، به ایتالیا خواهد رفت: « اینجا استراحت می‌کنم. مردم مهربان هستند. پانزده روز است که اینجا هستم اما نمی‌خواهم در این کشور باقی بمانم.»

اکثریت مهاجران، مانند محمد، سلوانیا یا کمپ ویچ را فقط بخشی از مسیر مهاجرت خود می‌دانند. مارتین ندکو، یک تن از مسئولان این کمپ می پذیرد که « مهاجران فقط چند روز، معمولاً کمتر از دو هفته، در این جا باقی می‌مانند. مرکز همیشه در حال تغییر است و چهر‌ه‌های جدیدی وارد می‌شوند.»


در همین زمینه:  سلوانیا و « دیوار شرم» در مرز با کرواسیا

هیچکس علاقه ندارد در سلوانیا باقی بماند که در بهترین حالت، « یک کشور ناشناخته» است و در بدترین حالت، « خسته کن و دلگیر.» با این حال، همه در اینجا درخواست پناهندگی می‌دهند تا حق داشتن یک سرپناه را داشته باشند. محمد می‌گوید: « اینجا وقتی پناهندگی درخواست کنی، حق داری سرپناه داشته باشی، در یک جای گرم بخوابی و نه در جنگل. چیزی که با بوسنیا تفاوت دارد.» او ادامه می‌دهد: « درخواست پناهندگی در اینجا مشکلی ندارد.»

درخواست پناهندگی در سلوانیا مانع اخراج مهاجران از این کشور به کرواسیا نیز می‌شود. یک تن از اعضای انجمن " فیلانتروپیا" ، که حدود پانزده دقیقه با پا از کمپ فاصله دارد، می‌گوید: « مهاجرانی که درخواست پناهندگی ندهند به هیچ صورت در اینجا باقی مانده نمی‌توانند. آن‌ها معمولاً در مرز دستگیر و فوراً اخراج می‌شوند.» ممکن است کسانی هم قبل از اخراج، به توقیف‌گاه اداری در پوستوینا، در چند کیلومتری پایتخت فرستاده‌شوند.

٩٠ درصد مهاجران کمپ، بدون اطلاع کمپ را ترک می‌کنند

از آغاز سال ٢٠١٩، شمار مهاجران غیرقانونی که وارد سلوانیا شده‌اند به ١۴ هزار نفر می‌رسد که از این جمله، ٩ هزار نفر به کشورهای قبلی، معمولاً کرواسیا، برگردانده شده‌اند و ۴هزار نفر نیز درخواست پناهندگی داده‌اند.


از میان این ۴هزار نفر که باید در کمپ ویچ زندگی می‌کردند، بیشتر شان قبلا  اینجا را ترک کرده و بدون اطلاع رفته‌اند. تینا کوتار، یک تن از مسئولان کمپ به مهاجر نیوز گفت: « از ماه جنوری تا کنون ٩٠ درصد مهاجران کمپ بی خبر از اینجا رفته‌اند. آن‌ها معمولاً به آلمان، اتریش و فرانسه می‌روند.» در نتیجه، ویچ، که ٢٠٠ نفر ظرفیت دارد، تقریباً هیچ وقت پر نیست: « بعضی وقت‌ها کمتر هستند و بعضی وقت‌ها بیشتر. فعلاً ١٨٥ نفر داریم.»

رفت و آمد دایمی مهاجران در کمپ ویچ سبب شده است که برخلاف سایر کشورهای بالکان، در سلوانیا هیچگونه کمپ خودسرانه وجود ندارد. محمد، که در کمپ‌ ولیکا کلادوشا در بوسنیا زندگی کرده، با تعجب می‌پرسد: « کمپ برای چه ؟ ما در اینجا در ویچ می‌خوابیم و بعد هم از اینجا می‌رویم. اگر ما را دستگیر هم کنند در بدترین حالت اخراج می‌کنند. نمیگذارند در اینجا کسی خیمه بزند.»

آسیب‌های روانی

بیشتر مهاجران اینجا، پاکستانی‌، الجزایری‌، افغان‌، ایرانی‌، عراقی یا بنگلادشی هستند. هیچکس پنهان نمی‌کند که از اینجا رفتنی است. آن‌ها می‌گویند که بعد از مسیر دشوار بوسنیا و کرواسیا، در ویچ تنها استراحت می‌کنند.


بعد از ظهر امروز، در نیمه ماه نوامبر، هوای بارانی و آسمان تاریک، فضای نسبتا دلگیری به مرکز داده است. دهلیز‌ها و اتاق‌های جمعی تقریباً خالی هستند و چند کودک در قسمت پذیرایی می‌دوند. ساکنان مرکز، دوست ندارند به داخل حویلی که در معرض باد وباران قرار دارد، بروند. یک مهاجر افریقای شمال با تمسخر می‌گوید: « با این هوا، آدم دلش می‌خواهد اسپانیا برود !»

تعداد کم ساکنان مرکز باعث شده در اینجا به ندرت تنشی اتفاق بیفتد. تینا کوتار می‌گوید مهاجران از اینجا می‌روند و وقت جنجال کردن را ندارند. او در ادامه می‌گوید: « مشکل ما در اینجا خشونت نیست بلکه کسانی است که دچار آسیب‌های روانی هستند. تعداد زیادی از مهاجران از ما قرص مسکن می‌خواهند و نمی‌دانند که بدون نسخه ممنوع است.»

شماری از مهاجران می‌گویند که در مسیر مهاجرت خود در بالکان، دچار شوک شده‌اند. در ویچ، لت و کوب مهاجران توسط پولیس کرواسیا و گاهی هم سلوانیا، شکستن تیلفون‌ها و سرقت پول مهاجران، یک مساله عادی به شمار می‌رود.

سه مهاجر پاکستانی در کمپ ویچ منتظر ثبت درخواست پناهندگی خود هستند تا بتوانند از کمپ بیرون بروند. عکس از مهاجر نیوز

مرکز ویچ برای کمک به آسیب دیدگان، معاینات روانشناسی و کورس‌های آموزش زبان پیشنهاد می‌کند. انجمن فیلانتروپیا، برای سرگرمی مهاجران، آن‌ها را به مرکز شهر، حوض آب بازی یا کارگاه‌های آشپزی می‌برد. یک تن از رضاکاران انجمن می‌گوید: « تلاش می‌کنیم آن‌ها را سرگرم کنیم. خوب است که آن‌ها به چیز دیگری فکر و دردهای خود را فراموش کنند. کمک می‌کنیم سرپا بیایستند یا برخی در این جا باقی بمانند.»

 « اول نمیخواستم اینجا بمانم اما ....»

رضا و خالد، از جمله تنها کسانی هستند که پذیرفته‌اند در اینجا باقی بمانند. رضا مراکشی و ٢٣ ساله است و از هفت ماه به این سو در ویچ زندگی می‌کند. خالد، اریتره‌ای است و پنج ماه می شود که به مرکز آمده است. هردو می‌گویند که می‌خواهند به لوبلیانا بروند. خالد می‌گوید: « برای آمدن به سلوانیا ده بار تلاش کردم. هفت بار پولیس کرواسیا دستگیرم کرد و سه بار هم پولیس سلوانیا. دیگر خسته‌ شده‌ام. اول نیم‌خواستم اینجا بمانم اما دیدم مردم مهربانی هستند. با خود گفتم چرا نه ؟»

رضا هم می‌گوید از این کشور خوشش آمده است. بعد از طی مسیر اروپا با پای پیاده و لت و کوب توسط پولیس کرواسیا، او هم می‌خواهد اینجا بماند: « مردم سلوانیا از من پذیرایی و خوب رفتار کردند. چرا بروم؟ تنها مشکل من زبان سلوانیایی است که خیلی سخت است.» رضا اعتراف می‌کند که بیشتر وقت‌ها در کورس زبان غیرحاضر است.

رضا و خالد منتظرند برای درخواست پناهندگی خود پاسخ مثبت دریافت کنند. و این انتظار طولانی خواهد بود. مقام‌های کمپ ویچ می‌گویند بررسی دوسیه‌های پناهندگی چندین ماه تا یک سال را در بر می‌گیرد. در صورت رد اولین درخواست، دوره استیناف می‌تواند سه سال هم طول بکشد.

***************************** 

نام‌ها در این گزارش تغییر داده شده‌اند.

مرکز ویچ دو شاخه کوچک دیگر دارد: اولی در کوتنیکووا در پایتخت با ظرفیت ٩٠ نف ربرای مردان تنها. دومی هم در لوگاتک، با ظرفیت ١٠٠ نفر برای خانواده‌ها و زنان تنها.


 

در همین زمینه