در سال ۲۰۱۹ شمار اهداکنندگان عضو در آلمان افزایش یافت، اما هنوز هم برای رفع نیازها کافی نیست./عکس: picture alliance/S. Stache
در سال ۲۰۱۹ شمار اهداکنندگان عضو در آلمان افزایش یافت، اما هنوز هم برای رفع نیازها کافی نیست./عکس: picture alliance/S. Stache

احتمال این که مهاجران و اقلیت های قومی در اروپا به پیوند عضو نیازمند باشند، بیشتر از دیگران است. اما مهاجران بخش بسیار کوچکی از اهدا کنندگان عضو بدن را تشکیل می‌دهند. اهدای عضو بدن در آلمان اختیاری است. تشویق مهاجران برای سهم گرفتن در این بخش، از اهمیت ویژه برخوردار است.

یک مبحث در خصوص چگونگی برخورد با اعضای قابل پیوند بدن انسان ها پس از مرگ شان، در آلمان مطرح بوده است. به گونه مثال، با اعضای بدن چون گرده، جگر و حتی قلب چه باید نمود. در این کشور، شمار کسانی که موافقت می‌کنند که پس از مرگ شان، اعضای بدن شان را اهدا کنند بسیار پایین است. این در حالیست که هزاران نفر در انتظار به سر می‌برند تا عضو سالم را جاگزین بخشی از بدن شان نمایند. در چند ساعت، یک تن از نیازمندان این چنینی در آلمان جان می‌دهند.

در آلمان اهدای عضو بر اساس سیستم «Opt-in» انجام می‌شود. افرادی که می‌خواهند که شامل اهداکنندگان اعضای بدن در آینده شوند، باید صریحا اعلام کنند که پس از مرگ، اعضای بدن شان برای کمک به افراد بیمار نیازمند استفاده شود.

ینس شپان، وزیر صحت آلمان سال گذشته برای افزایش شمار اهداکنندگان اعضای بدن، پیشنهاد ایجاد سیستم «رضایت فرضی» را ارائه کرد.

بر این اساس مردم باید صریحا اعلام کنند که حاضر به اهدای اعضای بدن شان نیستند (درغیر این صورت مشخصات آن ها به صورت خودکار شامل فهرست اهداکنندگان اعضای بدن می‌شود.»

این درخواست را پارلمان فدرال آلمان در ماه جنوری رد کرد و بنابر این در سیستم کنونی تغییری ایجاد نخواهد شد. هنوز هم مردم باید از پیش در این باره تصمیم بگیرند و به صورت کتبی اعلام کنند که پس از مرگ، اعضای بدن شان برای کمک به نیازمندان مورد استفاده قرار بگیرد. برای انجام این کار چند راه وجود دارد. فرد علاقمند می‌تواند کارت اهدای عضو را پر کند و یا این که با امضای یک سند مانند وصیت نامه، قصد اهدای عضو را به صراحت تایید کند.


                                  picture-allianceD Maurer

قوانین در آلمان با اکثر کشورهای عضو اتحادیه اروپا متفاوت است 

در کشورهای مختلف اتحادیه اروپا، اهدای عضو بر اساس سیستم «رضایت فرضی» انجام می‌شود. پارلمان هالند یک قانون را در سال ۲۰۱۸ تصویب کرد که قرار است از ماه جولای امسال به بعد، عملی شود. بر این اساس، افراد بزرگسال در صورتی که این گزینه را قبلاً رد نکرده باشند، پس از مرگ به گونه خودکار شامل اهدا کنندگان عضو بدن می‌شوند. در چهل سال گذشته، اهدای اعضای بدن بر اساس سیستم امتناع انجام می‌شود.

اهدای عضو بدن در اسپانیا، در چهل سال گذشته بر اساس "سیستم امتناع" انجام می‌شود. این سیستم تصریح می‌کند، کسانی که نمی‌خواهند اعضای بدن شان را پس از مرگ اهدا کنند باید به گونه کتبی خبر بدهند. در غیر آن، همه افراد شامل فهرست کسانی می‌شوند که اعضای بدن شان پس از مرگ اهدا خواهد شد.

رقم آلمانی هایی که مایل اند پس از مرگ، اعضای بدن شان اهدا گردند بسیار پایین است. رقم این افراد در برابر هر یک میلیون نفر، ۱۱.۲ تن می‌باشد. در اسپانیا آمار کسانی که علاقمند به اهدای اعضای بدن شان اند، چهار برابر بیشتر از آلمان است.

در سال گذشته، ۹۳۲ تن در آلمان یک یا چند عضوشان را به فردی اهدا کردند که نیاز به پیوند عضو داشته اند. در بیشتر موارد این اعضای بدن شامل گرده، جگر، شش، قلب، لوزالمعده و روده های کوچک بوده است.

اکسل رحمل، رئیس بنیاد پیوند عضو بدن در آلمان می‌گوید: «هر عضوی (که اهدا می‌شود) اهمیت دارد و (اهدای عضو) می‌تواند برای افرادی که بیماری های جدی دارند، مساله مرگ و زندگی باشد.»

یک نهاد مرکزی در هالند به نام «یورو ترانسپلانت» اهدای اعضای بدن را در میان کشورهای اتریش، بلجیم، کرواسیا، آلمان، هنگری، لوگزامبورگ، هالند و سلوانیا هماهنگ می‌کند. تعداد اعضایی که آلمان از این نهاد دریافت می‌کند، بیشتر از آن چه است که از سوی این کشور اهدا می‌شود. در حال حاضر هنوز هم ۹۵۰۰ تن در آلمان نیازمند به پیوند عضو هستند و در لیست انتظار قرار دارند.


برخی از مهاجران با اهدای اعضای بدن حساسیت دارند

از سن ۱۶ سالگی به بعد، هر فردی که در آلمان بیمه شده است، می‌تواند شامل اهدا کنندگان اعضای شوند. از پناهجویان و مهاجرانی که بیمه صحی دارند، این سؤال مطرح خواهد شد که آیا حاضر اند که اعضای بدن شان پس از مرگ اهدا شود یا خیر. برای برخی از آن ها پاسخ به چنین سوالی ممکن است که بسیار دشوار باشد. وقتی که  این مساله برای نخستین بار در حضور حوین جعفر، مهاجر سوریایی از حلب مطرح شد، او دچار شوک شد.

جعفر را حتی تصور کردن به مرگ می‌ترساند. او می‌گوید: «این مساله بسیار مهم است و من احساس می کنم که بدنم بدون هیچ‌گونه محافظتی (در معرض خطر) قرار می گیرد.»

جعفر در ادامه گفت: «مردم آزاد هستند و می‌توانند هر گونه که مایل اند، تصمیم بگیرند. من به نظر آن ها احترام دارم. اما آن ها باید دست از سر من بردارند.»

بلال، یک مهاجر دیگر از دمشق با اهدای اعضای بدنش «کاملا مخالف» است. حتی اگر یک نفر از این طریق امکان ادامه زندگی داشته باشد.

مدیا محمود، مادر ۳۶ ساله از سوریه که در آلمان زندگی می‌کند، وقتی که از سوی شرکت بیمه صحت نامه ای راجع به اهدای اعضای بدن دریافت کرد، تصمیم گرفت که به این درخواست پاسخ مثبت بدهد. او می‌گوید که تصمیم گیری در این باره برای او آسان نبوده و در فرهنگ او مساله اهدای عضو بدن بسیار مطرح نیست.   

بسیاری از دوستان خانم محمود به او گفتند که حاضر به اهدای اعضای بدن شان نیستند. اما او تصمیم گرفت به امید اینکه زندگی یک فرد را بتواند پس از مرگ نجات بدهد، شامل اهدا کنندگان اعضای بدن گردید.

این مهاجر سوریایی به اینفومایگرانتس گفت: «وقتی که این اسناد را امضا کردم، برایم مهم نبود که چه کسی اندام های بدن مرا دریافت می‌کند. این که آن فرد مهاجر باشد، شهروند آلمان باشد، کودک باشد یا زن، برای من فرقی نمی‌کند. من فقط می‌خواستم سهمی داشته باشم در دادن یک فرصت زندگی کردن به دیگران. رنگ پوست آن ها، مذهب  یا جنسیت شان برای من تفاوتی نمی‌کند». او می‌گوید که می‌خواهد با این عمل نشان بدهد که از آلمان برای پذیرش او و خانواده اش، سپاس‌گزار است.

اهدای عضو بدن در مذاهب مختلف

مدافعان اهدای عضو می‌گویند که هیچ کدام از ادیان بزرگ در جهان، پیروانشان را از این کار منع نمی‌کنند. اگر شما می‌خواهید، برای اهدای اعضای بدن تان پس از مرگ اقدام کنید، اما فکر می‌کنید که ممکن است این اقدام با عقاید مذهبی تان در تضاد باشد، می‌توانید به وب سایت سرویس ملی صحت بریتانیا «National Health Service» مراجعه کنید. این جا اطلاعات خوب در این زمینه به زبان انگلیسی نشر شده است.

در صفحه اینترنیتی نام برده راجع به دیدگاه های مختلف در زمینه اهدای عضو توصیه هایی درج شده اند و به مخاطبان توصیه شده که راجع به این مطلب با اعضای خانواده شان نیز صحبت کنند؛ حتی اگر این مساله برای شان تابو باشد و صحبت کردن راجع به آن کار دشوار تلقی شود.

               picture allianceJ Stratenschulte

چرا اهدای عضو برای اقلیت های قومی نیز مهم است؟ 

به شمار بیشتر از اهداکنندگان عضو با پس زمینه های متفاوت در آلمان و کشورهای دیگر نیاز است. براساس یک کارتحقیقاتی که در سال ۲۰۱۹ در ناروی « Norwegian study» انجام شده است، خطر این که بسیاری از این افراد مهاجر به شمول مردم سوریه، عراق، پاکستان، سومالیا و اریتریایی به بیماری هایی مبتلا شوند که پیوند عضو را می‌طلبد، بیشتر است.

در انگلستان و اسکاتلند، اقلیت سیاه‌پوست، مهاجران و افرادی با پس زمینه مهاجرت دارند، از کشورهای آسیایی و اقلیت های قومی بیشتر از دیگران در خطر هستند.

پیوند عضو از یک اهداکننده با پس زمینه متفاوت به برخی از آن ها ممکن است. اما برای بسیاری مهاجران بهتر است که اهداکننده عضو از همان اقلیت با همان نوع خون و بافت های مشابه باشد.

چه در بریتانیای، آلمان، ناروی یا ایالات متحده امریکا، هر قدر که شمار اهداکنندگان با پس زمینه های متفاوت بیشتر باشد، به همان اندازه احتمال پیداکردن عضو مناسب و موفقیت عمل پیوند عضو افزایش می‌یابد.

 

در همین زمینه